بررسی آزمایشگاهی اثر سمیّت سلولی داروهای مهارکننده آنزیم سیکلواکسیژناز (COX1, COX2) بر روی رده سلول KB

دکتر مریم السادات هاشمی پور1- هدی مهرابی‌زاده هنرمند2- فریده فلسفی2 - سعید رجبعلیان3 - رفعت حسینی4

1- استادیار گروه آموزشی بیماریهای دهان و تشخیص دانشکده دندانپزشکی و مراکز تحقیقاتی علوم و اعصاب و بیماریهای دهان و دندان دانشگاه علوم پزشکی کرمان

2- دانشجوی دندانپزشکی

3- کارشناس ارشد بیولوژی مولکولی و سلولی و عضو مرکز تحقیقات علوم و اعصاب دانشگاه علوم پزشکی کرمان

 4- کارشناس میکروبیولوژی دانشگاه علوم پزشکی کرمان

چکیده

زمینه و هدف: از جمله داروهایی که اخیراً مطالعاتی در زمینه تأثیر آنها بر روی انواع سرطان انجام گرفته داروهای بازدارنده سیکلو اکسیژنازها هستند. هدف از این مطالعه بررسی تأثیر سمیّت سلولی داروهای سیکلواکسیژناز بر روی سلول KB (اسکواموس سل کارسینومای دهان) در محیط آزمایشگاهی می باشد. روش بررسی: در این مطالعه تجربی- آزمایشگاهی پودر داروهای بروفن، ایندومتاسین، پیروکسیکام، سلکوکسیب، مفنامیک اسید، استامینوفن، آسپیرین ، ناپروکسن و دیکلوفناک سدیم از شرکت سیگما تهیه و مقدار مناسبی از آن در حلال مناسب طبق دستور کارخانه سازنده حل شد. پرولیفراسیون سلول KBدر این مطالعه با استفاده از روش MTT-assay انجام گرفت. غلظتی از داروها که 50% رشد سلول را نسبت به کنترل متوقف می‌کند ( (IC50محاسبه و گزارش گردید. سرانجام داده‌های این مطالعه با استفاده از آزمونهای آماری (post hoc مقایسه غلظتهای مختلف داروهای مورد استفاده بر روی میزان زنده ماندن سلول‌ها) و آزمون واریانس (مقایسه میانگین IC50 داروها با یکدیگر) و برنامه آماری SPSS ویرایش 5/13 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که داروهای سلکوکسیب، دیکلوفناک سدیم و مفنامیک اسید دارای اثر بازدارندگی مناسبی بر روی سلول KBمی‌باشد. ارزش IC50در این داروها به ترتیب 5/1، 5/4 و 4/15 میکروگرم در میلی لیتر گزارش گردید. همچنین داروهای ایندومتاسین، آسپیرین و ناپروکسن با میانگین IC50، پنجاه میکروگرم در میلی لیتر رشد سلولی را متوقف کردند. نتیجه‌گیری: داروی سلکوکسیب و دیکلوفناک سدیم دارای اثر کشندگی سلولی می‌باشد. بنابراین می‌توانند به عنوان یک داروی ضد سرطان دهان در مرحله آزمایشگاهی مطرح باشد. کلید واژه‎ها: سمیّت سلولی – دارو – سیکلواکسیژناز – سلول KB. وصول مقاله: 16/7/1387/1383 اصلاح نهایی: 9/4/1388 پذیرش مقاله: 29/5/1388/1385

نویسنده مسئول: دکتر مریم‌السادات هاشمی‌پور، گروه آموزشی‌ بیماریهای دهان و تشخیص دانشکده دندانپزشکی ‌دانشگاه علوم پزشکی‌ کرمان

e.mail:m_s_hashemipour@yahoo.com